DNS, yazdığınız web sitesi adresini bilgisayarların anlayabildiği IP adresine çeviren sistemdir. Örneğin tarayıcıya bir alan adı yazdığınızda cihazınız, ilgili sunucunun nerede olduğunu bulmak için DNS sunucusuna danışır. DNS ayarı değiştirmek bazen erişim sorunlarını çözebilir; ancak her yavaş internet bağlantısının nedeni DNS değildir.
DNS ne işe yarar?
İnternete bağlanan her cihazın, ziyaret etmek istediği sitenin sunucusunu bulması gerekir. İnsanlar alan adlarını daha kolay hatırladığı için web sitelerine genellikle harflerden oluşan adreslerle girer. Bilgisayarlar ise bağlantı kurarken IP adreslerini kullanır.
DNS bu iki bilgi arasında aracı görevi görür. Tarayıcıya bir site adresi yazıldığında cihazınız önce DNS çözümlemesi yapar, yani alan adının karşılık geldiği IP adresini öğrenir. Ardından site sunucusuyla bağlantı kurulur.
Bu işlem çoğu zaman saniyenin çok küçük bir bölümünde gerçekleşir. DNS; internet paketinizin hızını doğrudan artırmaz, modeminizin çekim gücünü yükseltmez ve uzak sunucuların performansını değiştirmez. Yalnızca adres bulma aşamasının ne kadar hızlı ve sorunsuz tamamlanacağını etkileyebilir.
DNS değiştirmek hangi durumlarda anlamlıdır?
İnternet bağlantınız çalıştığı hâlde bazı siteler açılmıyorsa, alan adları geç çözümleniyorsa veya mevcut DNS sunucusunda geçici bir sorun yaşanıyorsa farklı bir DNS denenebilir. Bazı kullanıcılar, internet servis sağlayıcısının DNS sunucusu yerine farklı bir hizmet kullanarak daha istikrarlı sonuç alabilir.
DNS değişikliği özellikle şu durumlarda denenebilir:
- Bir siteye erişimde sürekli alan adı çözümleme hatası alıyorsanız,
- Bağlantınız açık olduğu hâlde web siteleri geç yüklenmeye başlıyorsa,
- DNS sunucusundan kaynaklanan geçici bir kesintiden şüpheleniyorsanız,
- Yeni ayarları karşılaştırmalı olarak test etmek istiyorsanız.
Bu işlem, Wi-Fi sinyalini güçlendirmez ve düşük internet hızını tek başına düzeltmez. Sorun tüm uygulamalarda görülüyorsa modem, kablo, mobil çekim gücü veya servis sağlayıcı kaynaklı başka bir problem de araştırılmalıdır.
DNS değiştirmeden önce bilinmesi gerekenler
DNS ayarı değiştirmek genellikle geri alınabilir bir işlemdir. Yine de mevcut ayarları not etmek faydalıdır. Böylece bağlantıda beklenmeyen bir sorun olursa otomatik seçeneğe dönebilirsiniz.
Bir DNS hizmeti seçerken yalnızca “en hızlı” iddiasına bakmayın. Sunucunun güvenilirliği, bulunduğunuz konuma yakınlığı, gizlilik politikası ve hangi özellikleri sunduğu da önemlidir. DNS sağlayıcısı, alan adı çözümleme isteklerini teknik olarak görebilecek konumda olabilir. Bu nedenle tanımadığınız adresleri kullanmak yerine güvenilir ve açıkça belgelenmiş hizmetleri tercih edin.
DNS değişikliği bazı erişim sorunlarını çözse de internet üzerindeki tüm engelleri ortadan kaldıran bir yöntem değildir. Ayrıca güvenli olmayan bir DNS sunucusu sizi sahte yönlendirmelere karşı daha fazla riske sokabilir.
Windows’ta DNS ayarı nasıl değiştirilir?
- Başlat menüsünden Ayarlar bölümünü açın.
- Ağ ve internet menüsüne girin.
- Kullandığınız bağlantı türünü seçin. Bu bölüm Wi-Fi veya Ethernet olabilir.
- Bağlantının özellikleri içinden DNS sunucusu atama seçeneğini bulun.
- Otomatik ayarı düzenleyerek manuel DNS adreslerini girin.
- Değişikliği kaydedip tarayıcıyı yeniden başlatın.
Windows sürümüne göre menü adları biraz değişebilir. Ayar ekranını bulamazsanız Denetim Masası üzerinden ağ bağdaştırıcısının özelliklerine girerek Internet Protokolü Sürüm 4 (TCP/IPv4) bölümünü de kullanabilirsiniz.
Değişiklikten sonra bazı siteleri test edin. Sorun devam ediyorsa DNS önbelleğini temizlemek gerekebilir. Bunun için Komut İstemi’ni yönetici olarak açıp ipconfig /flushdns komutunu çalıştırabilirsiniz. Komut, daha önce kaydedilmiş alan adı eşleşmelerini temizler; internet bağlantınızı sıfırlamaz.
Android telefonda DNS nasıl değiştirilir?
Android cihazlarda DNS ayarı, üretici arayüzüne ve Android sürümüne göre farklı menülerde bulunabilir. Birçok güncel telefonda Ağ ve internet veya Bağlantılar bölümünde Özel DNS seçeneği yer alır.
- Ayarlar uygulamasını açın.
- Ağ ve internet, Bağlantılar veya benzer isimli bölüme girin.
- Özel DNS seçeneğini bulun.
- Özel DNS sağlayıcısı ana makine adı seçeneğini işaretleyin.
- Kullandığınız hizmetin sağladığı ana makine adını girip kaydedin.
Her DNS hizmeti aynı biçimde çalışmadığından, yalnızca IP adresi ile ana makine adını birbirinin yerine yazmayın. Telefonunuzda Özel DNS seçeneği yoksa Wi-Fi ağına özel DNS bilgisi girmeniz veya güvenilir bir DNS uygulaması kullanmanız gerekebilir.
iPhone’da DNS ayarı nasıl değiştirilir?
- Ayarlar uygulamasında Wi-Fi bölümünü açın.
- Bağlı olduğunuz ağın yanındaki bilgi simgesine dokunun.
- DNS’i Yapılandır seçeneğine girin.
- Elle seçeneğini seçip DNS sunucusu adresini ekleyin.
- Kaydet düğmesine dokunun.
Bu ayar genellikle yalnızca seçtiğiniz Wi-Fi ağı için geçerli olur. Başka bir kablosuz ağa bağlandığınızda aynı işlemi tekrarlamanız gerekebilir. Mobil veri bağlantısı için DNS davranışı farklı olabilir.
DNS ayarı nasıl eski hâline getirilir?
Değişiklikten sonra siteler açılmıyor, bağlantı kopuyor veya bazı uygulamalar çalışmıyorsa önce DNS ayarını otomatiğe alın. Windows’ta DNS sunucusu atama bölümünden otomatik seçeneğini, Android’de Özel DNS kısmından otomatik veya kapalı seçeneğini kullanabilirsiniz. iPhone’da ise DNS’i Yapılandır ekranından otomatik seçeneğine dönmeniz gerekir.
Ardından cihazı veya modemi yeniden başlatın. Sorun devam ederse daha önce not aldığınız ayarları geri girin. DNS değişikliğiyle çözülemeyen bağlantı problemlerinde modem ışıklarını, farklı cihazları ve internet servis sağlayıcısının durumunu kontrol etmek daha doğru olur.
DNS değişikliği güvenliği artırır mı?
Tek başına DNS değiştirmek cihazınızı tamamen korumaz. Güvenilir bir DNS hizmeti bazı zararlı alan adlarını engelleme veya güvenli bağlantıları destekleme gibi özellikler sunabilir; fakat bu özellikler hizmetten hizmete değişir. DNS, antivirüsün, güncel işletim sisteminin, güçlü hesap parolalarının veya çok aşamalı doğrulamanın yerine geçmez.
Bir sitenin açılmaması her zaman DNS kaynaklı değildir. Alan adı kullanım dışı olabilir, sunucu çalışmıyor olabilir veya bağlantı başka bir ağ sorunu nedeniyle engellenebilir. DNS değişikliğini bir teşhis ve karşılaştırma adımı olarak görmek, ondan beklenebilecek faydayı doğru değerlendirmeyi sağlar.
Kısa karar: DNS değiştirmeli misiniz?
Bağlantınız çalışıyor fakat alan adı çözümleme sorunları yaşıyorsanız DNS değiştirmeyi deneyebilirsiniz. İşlem Windows, Android ve iPhone’da geri alınabilir. Ancak internet hızı, Wi-Fi kapsama alanı veya modem kaynaklı sorunlarda DNS değişikliği kalıcı çözüm olmayabilir. Önce ayarları not edin, güvenilir bir hizmet kullanın ve sonuç alamazsanız otomatik DNS seçeneğine dönün.
Bir önceki yazımız olan Geçiş Anahtarı (Passkey) ile Hesap Girişi Nasıl Yapılır? Şifrelerden Daha Güvenli Kullanım Rehberi başlıklı makalemizi de okumanızı öneririz.
